Francio Guadeloupe, antropoloog aan de Radboud Universiteit, ziet een lichtpuntje bij de aardbeving in Haïti. Voor de overweldigende aandacht van de media voor de gevolgen van de aardbeving liet Haïti ons onverschillig. ‘Ik denk dat steeds meer mensen zeggen: laten we eens wat opzoeken over dat land. Haïti wordt weer op de kaart gezet.’ En het land verdient het zegt Guadeloupe. ‘Haïti heeft een belangrijke rol gespeeld in de wereldgeschiedenis.’
Haïti is een van de armste landen van de wereld, maar driehonderd jaar geleden was het nog een van Frankrijks rijkste koloniën. Vooral dankzij de vele koffie- en suikerplantages. De huidige bevolking stamt grotendeels af van de Afrikanen die als slaven naar het land werden gebracht. In 1804 kwamen ze in opstand, de enige succesvolle slavenopstand op het Westelijk halfrond. Haïti werd de eerste onafhankelijke zwarte staat. Westerse mogendheden hebben het land decennialang via embargo’s het leven zuur gemaakt omdat ze bang waren dat de slavenopstand zou overwaaien.
In 1825 bepaalde Frankrijk dat ze Haïti alleen officieel zou erkennen als het land de Fransen 150 miljoen francs zou betalen. Pas een eeuw later slaagde Haïti erin die schuld af te betalen. Tussen 1915 en 1934 werd Haïti ook nog bezet door de Verenigde Staten die daarmee de economisch belangen in het land wilde beschermen. Halverwege vorige eeuw stortte de ene na de andere dictator (Pappa Doc en Baby Doc Duvalier en Jean-Bertrand Aristide) het land verder de afgrond in.
Er is veel geld nodig om het land weer op te bouwen, zegt Guadeloupe. Hij gaat ervan uit dat dat 20 tot 30 jaar in beslag zal nemen. De infrastructuur, het onderwijs, democratiseringsprocessen, alles moet van nul af worden opgebouwd. ‘Ik denk dit een testcase is voor de wereldgemeenschap: hoe gaan we onze verschillen aan de kant zetten om deze opbouw goed aan te pakken.’