Werd de bekende viroloog Ab Osterhaus er financieel beter van toen hij Nederland dringend waarschuwde voor de Mexicaanse Griep? Die vraag is actueel nu blijkt dat Osterhaus aandelen bezit van een farmaceutisch bedrijf dat meewerkt aan vaccins tegen die griepsoort. De Tweede Kamer roept er schande van en vindt dat het kabinet de viroloog moet ontslaan als adviseur. Een collega in Nijmegen ziet echter nog geen aanleiding om zijn wetenschappelijke oordeel in twijfel te trekken.
Met de kwestie Osterhaus wordt de discussie rond de nevenfuncties van wetenschappers weer actueel. Want kun je als wetenschapper nog wel onafhankelijk functioneren wanneer je op de loonlijst staat van een onderneming waarvan het rendement deels afhangt van jouw wetenschappelijke oordeel. Of wanneer je aandeelhouder bent van zo’n onderneming?
Dat Osterhaus een functie bekleedde bij Viroclinics, een farmaceutisch onderzoeksbureau was al langer bekend, maar dat hij ook aandelen bezit, werd onlangs onthuld door het radioprogramma Argos. In het parlement sloeg het nieuws in als een bom. Regeringspartijen CDA en PvdA vinden allebei dat de ‘dubbele pet af moet’. De PVV roept om het ontslag van Osterhaus.
Virologe Foekje Stelma van de Radboud Universiteit is mild in haar oordeel. ‘Ik weet dat er bij ons ook mensen zijn die iets doen in het bedrijfsleven. Dat kan wetenschappelijk gezien een vruchtbare combinatie zijn.’ Voor haar heeft Osterhaus niet afgedaan. ‘Ik ken hem alleen maar als een heel integere wetenschapper en zie vooralsnog geen reden om te twijfelen aan zijn inzichten.’