Dierproeven in de wetenschap blijven controversieel. Dierenactivisten pleiten voor afschaffing, maar voor veel onderzoekers is het de enige manier om tot resultaten te komen. Het 3R Research Centre start een landelijk project om wetenschappers bij te staan in het verantwoord werken met dierproeven. Projectleider Bart Savenije: ‘Ik heb een gezamenlijk doel met vereniging Proefdiervrij: het welzijn van dieren verbeteren.’
Geen onwil
Wetenschappers schonken weinig aandacht aan het zoeken naar alternatieven voor dierproeven, zo bleek uit onderzoek. Daarom werd in december 2006 het 3R Research Centre opgericht als onderdeel van het Centraal Dierenlaboratorium (CDL) van het UMC. ‘Naar alternatieven zoeken is wettelijk verplicht, maar wetenschappers vinden vaak onvoldoende informatie om een goed beeld te krijgen’, aldus Bart Savenije: ‘Het is geen onwil van de onderzoekers, maar de informatie is moeilijk toegankelijk. Er zijn veel verschillende databases, waarin de structuur vaak ver te zoeken is.’
Onderzoekers van het UMC gaven zelf aan ondersteuning te willen bij het zoeken naar alternatieven. Het 3R Research Centre probeert deze service te bieden. Omdat het project van Savenije in Nijmegen succesvol is, heeft hij nu subsidie ontvangen om ook onderzoekers in de rest van Nederland te peilen en te ondersteunen. Het gaat allemaal om het implementeren van de drie R’s: Reduction, Refinement en Replacement. De bedoeling is om het aantal dierproeven te verminderen en om bij proeven die toch gedaan worden het leed te minimaliseren.
Op de boerderij
Savenije: ‘Bij immunologisch onderzoek werd vroeger vaak konijnen gebruikt. Er moest met een spuit bloed worden afgetapt om antistoffen te verkrijgen. Dat is natuurlijk niet ideaal voor het dier. Tegenwoordig wordt daarom veel gebruik gemaakt van kippen, omdat de gewenste stoffen via de eieren te verkrijgen zijn.’ Met de drie R’s wordt ook gewerkt aan de leefomgeving van de proefdieren. ‘Schapen en geiten zijn in een laboratorium vaak gestrest. Deze proefdieren leven daarom op een boerderij en komen enkel wanneer het onderzoek het vereist naar het dierenlab.’
Ondanks de voortdurende spanning tussen wetenschap en dierenwelzijn is er een goede verstandhouding tussen het CDL en vereniging Proefdiervrij. Savenije: ‘Onlangs zijn leden ervan op bezoek geweest in het lab. Toen hebben we constructief gesproken. Het verminderen van dierenleed is ons gezamenlijke doel.’