Veertig procent van de uitgeprocedeerde asielzoekers in Nijmegen keert niet terug naar het land van herkomst. Ze verdwijnen in de illegaliteit of het buitenland. Dat blijkt uit onderzoek van het centrum voor migratierecht van de Radboud universiteit, dat vanochtend aandacht kreeg in de Gelderlander. De kritiek gaat echter verder. Ook van de doelstelling van minister Verdonk integratie te bevorderen komt weinig terecht. Als gevolg van de naturalisatietoets, willen steeds minder mensen Nederlander worden. ‘Verdonk kiest voor een beleid waarin vreemdelingen vreemdelingen blijven’, aldus Ricky van Oers van het Centrum voor Migratierecht aan de Radboud Universiteit.

De belangrijkste conclusie uit het naturalisatieonderzoek is dat steeds minder mensen aan het naturalisatieproces beginnen. Dat heeft een aantal redenen. Van Oers: ‘Een heleboel mensen zijn bang dat ze de naturalisatietoets niet zullen halen. Dit omdat ze niet de kans gekregen hebben om Nederlands te leren of omdat ze niet goed weten wat van hen verwacht wordt. De inhoud van de naturalisatietoets is namelijk geheim. De redenering van de regering hierbij is dat je niet kunt studeren om Nederlander te worden, dat moet je voelen.’
Daarnaast spelen de hoge kosten van het naturalisatieproces een rol. Voor de toets betaal je 260 euro en de kosten lopen verder op door de aanschaf van een paspoort en administratieve kosten. Veel mensen haken hierop af.

Een verhaal apart zijn de mensen die al twintig jaar in Nederland wonen en zich allang geïntegreerd voelen. ‘Die worden juist erg baldadig van zo’n gemakkelijke en in hun ogen belachelijke toets en maken om die reden de toets niet. Dat betekent wel dat ze niet mogen stemmen en nooit 100 procent voor vol aangezien worden.’ Het naturalisatiebeleid leidt op deze manier dus niet tot minder, maar meer vreemdelingen.

Van Oers hoopt dat het onderzoek zal leiden naar een inhoudelijke discussie over het naturalisatiebeleid. ‘Er is nooit inhoudelijk gedebatteerd over de effecten van het naturalisatiebeleid en ook de inhoud van de toets is niet ter discussie gesteld. Ik vind het hier wel een keer tijd voor worden.’